nexusproductionradio

06 Freak Show
Tiger Lillies για μία μόνο βραδιά
«Καλώς ήρθατε στο πανηγύρι των φρι-κιών!» μας προϋπαντούσε τον Γενάρη ο front-man των Tiger Lillies Μάρτιν Ζακς στις sold-out παραστάσεις του «Freak Show» στο Μπάντμιντον, το οποίο επαναλαμβάνεται στο Φεστιβάλ Υμηττού. Oι τρεις καλλιτέχνες του περιβόητου βρετανικού σχήματος έχουν θέσει νέα στάνταρ στο μουσικό-θεατρικό σκηνικό, με μια πρωτοφανή μείξη καμπαρέ και πανκ αισθητικής, διαστροφικού τσίρκου και θεάτρου του παραλόγου - με σταθερή μουσική υπόκρουση από ακορντεόν, γιουκουλέλε και φοβερά πιανίσιμα. Το «Freak Show» βασίζεται στα θεάματα περιπλανώμενων «θιάσων-τεράτων» στα παζάρια στην Αμερική του 1840, γι' αυτό και συμμετέχουν τρεις νάνοι περφόρμερ, δύο γυναίκες λάστιχο, puppets και οι... σιαμαίες αδερφές! (Θέατρο Βράχων, 28/6.)

07 Radio Muezin
'Ανεργοι μουεζίνηδες μόνοι ψάχνουν
Μόνο οι αεικίνητοι ντοκουμενταριστές του θεάτρου, οι τρεις Γερμανοί σκηνοθέτες-δραματουργοί της ομάδας Rimini Protokoll, θα μπορούσαν να κάνουν παράσταση τις εξομολογήσεις άνεργων μουεζίνηδων. Εδώ και δεκαπέντε χρόνια οι Rimini αλωνίζουν τις ηπείρους, εντοπίζουν κοινωνικοπολιτικά γεγονότα που, για τους ίδιους, συνιστούν από μόνα τους ικανές παραστάσεις και στελεχώνουν τα πρότζεκτ τους συνήθως με μη ηθοποιούς, αλλά «ειδικούς» επί του θέματος. Κάποτε πρόκειται για τους απολυθέντες της αεροπορικής εταιρείας Sabena («Sabenation»), κάποτε για συλλέκτες τρένων-μινιατούρων («Μnemopark») και κάποτε για εξειδικευμένους ρεπόρτερ απ' όλο τον κόσμο («Breaking News»). Αν θυμάστε, φέτος το «Bios» φιλοξενούσε την παράστασή τους «Calcutta in a box», μια... διηπειρωτική τηλεφωνική συνδιάσκεψη ενός Έλληνα θεατή μ' έναν Ινδό τηλεφωνητή. Στο «Radio Muezin» μας συστήνουν τέσσερις -από τους εκατοντάδες- απολυθέντες μουεζίνηδες του Καΐρου, οι οποίοι διαμαρτύρονται για την απόφαση της αιγυπτιακής κυβέρνησης να αναλάβουν το «πόστο» τους μόνο 30 επίλεκτοι και... τα ραδιόφωνα (Πειραιώς 260, 11-12/7).

08 Χοηφόρες
Λυδία Κονιόρδου σε διπλό ρεσιτάλ
Μια ιστορική παράσταση επαναλαμβάνεται έπειτα από 17 χρόνια: ο Κώστας Τσιάνος σκηνοθετεί τη Λυδία Κονιόρδου στο διπλό ρόλο Κλυταιμνήστρας και Ηλέκτρας από τις «Χοηφόρες» του Αισχύλου σε παραγωγή του ΔΗΠΕΘΕ Λάρισας-Θεσσαλικό Θέατρο. Όταν οι δύο καλλιτέχνες πρωτοσυναντήθηκαν το 1992 στην Επίδαυρο, κοινό και κριτικοί εξέφρασαν τον ενθουσιασμό τους για το ιδιαίτερο σκηνικό ιδίωμα της παράστασής τους, που αντλούσε από τη λαϊκή παράδοση και τα τελετουργικά δρώμενα. Στην ανανεωμένη φετινή παράσταση της παλιάς τους επιτυχίας, ο θίασος συμπληρώνεται από τους Νίκο Ψαρρά, Δημήτρη Kαλαντζή, Ελένη Ουζουνίδου, Θανάση Χαλκιά και Γιώργο Στάμο (Αττικό 'Αλσος, 16/7. Θα ακολουθήσει περιοδεία).

09 Όπερα της Πεντάρας
Μπρεχτ με Καραμπέτη και Μάινα
«Τι είναι η ληστεία μιας τράπεζας μπροστά στην ίδρυσή της;» Η ερώτηση που διατυπώνουν στην «Όπερα της Πεντάρας» (1928) ο Μπέρτολτ Μπρεχτ και ο Κουρτ Βάιλ συνεχίζει να προβληματίζει. Το έργο-σταθμός που μας διακτινίζει στο Λονδίνο την εποχή του κραχ και χαρτογραφεί με σατιρικό οίστρο τις απαρχές του τωρινού χρηματοοικονομικού συστήματος ανεβαίνει τον Ιούνιο με τον τρόπο που του αρμόζει: ως μουσική κωμωδία (σκηνοθεσία Θέμης Μουμουλίδης) και με μια μπάντα δημοφιλών πρωταγωνιστών: Καρυοφυλλιά Καραμπέτη, Ρένια Λουιζίδου, Στέλιος Μάινας και Αλέξανδρος Μπουρδούμης (Μπάντμιντον, 18/6. Θα ακολουθήσει περιοδεία).

10 Κατά φαντασίαν ασθενής
Μολιέρος avec Μπέζος
Φλεγματικός και εξοικειωμένος με ρόλους ιδιότροπων αντρών, ο Γιάννης Μπέζος φαντάζει ιδανικός για να ερμηνεύσει τον υποχόνδριο και σπαγκοραμμένο Αργκάν, ο οποίος πιστεύει ακράδαντα πως πάσχει από όλες τις πιθανές ασθένειες του πλανήτη και παρασταίνει τον νεκρό για να μάθει ποιος από την οικογένειά του νοιάζεται για τον ίδιο και όχι για την περιουσία του. Η υπόθεση της κωμωδίας είναι πέρα για πέρα κωμική, αλλά η συγκυρία της πρώτης παρουσίασής της το 1673 υπήρξε πέρα για πέρα τραγική: ο Μολιέρος, ενώ έπαιζε τον επίμαχο ρόλο του τίτλου, κατέρρευσε επί σκηνής στην τέταρτη παράσταση του έργου και πέθανε ύστερα από λίγες ώρες. Με σταθερή συμπρωταγωνίστρια τη Ναταλία Τσαλίκη, ο Γιάννης Μπέζος, ο οποίος υπογράφει και τη σκηνοθεσία, επέλεξε έναν δυνατό θίασο: Κωνσταντίνος Γαβαλάς, Τάσος Γιαννόπουλος, Θανάσης Δήμου, Δημήτρης Κανέλλος, Έμιλυ Κολιανδρή, Σωκράτης Πατσίκας (Ηρώδειο, 2/7. Θα ακολουθήσει περιοδεία).

11 Φαίδρα
Βασίλισσα για πάντα η Έλεν Μίρεν
Αν και ρωσικής καταγωγής, η Έλεν Μίρεν έχει δικαίως πολιτογραφηθεί ως η απόλυτη Βρετανίδα ηθοποιός. Η ίδια μπορεί να καυχιέται πως έχει παίξει σχεδόν όλες τις βασιλικές ηρωίδες του Σαίξπηρ και να είναι περήφανη για τον βρετανικό τίτλο της ως «Damme». Ίσως ήταν η ηγεμονική της ερμηνεία ως Ελισάβετ στη «Βασίλισσα» του Στίβεν Φρίαρς (2006) που της χάρισε το Όσκαρ, όμως μια άλλη βασίλισσα, η «Φαίδρα» του Ρακίνα, είναι που τη φέρνει στην Επίδαυρο για πρώτη φορά. Να θυμίσουμε πως ο Ρακίνας αντλεί από τον Ευριπίδη το μύθο της θρυλικής βασίλισσας που ερωτεύεται παράφορα τον γιο του συζύγου της, τον Ιππόλυτο. Η μεγάλη φετινή παραγωγή του Εθνικού Θεάτρου της Αγγλίας φέρει τη σκηνοθεσία του καλλιτεχνικού διευθυντή του Νίκολας Χάρτνερ (Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου, 10-11/7).

12 Τερατώδες αριστούργημα
Ρίτσος στην Επίδαυρο
«Όλα είναι ευφάνταστα κι ακατανόητα σα φρέσκα καρότα», «Γέρασα από μια νιότη απέραντη που δεν εννοεί να γεράσει», «'Αι, άι πώς μερμηγκιάζουν άστρα και σκουλήκια στο πετσί του κόσμου»: ένα ποίημα έκτασης περισσότερων από 50 σελίδων κι ένας «άγνωστος» Ρίτσος θα πάρουν σάρκα και οστά στην παράσταση που ετοιμάζει ο Δημήτρης Μαυρίκιος βάσει του «Τερατώδους αριστουργήματος» του Γιάννη Ρίτσου. Εκτός από πολιτικός, επικριτικός, αληθινός και βαθιά εξομολογητικός, ο Ρίτσος αναδύεται, μέσα από το ποίημα του 1977, και αρκετά... σουρεαλιστικός. Αναμένουμε με προσμονή τη ματιά που θα του δώσει ο διακεκριμένος σκηνοθέτης (του «Γυάλινου Κόσμου», του «Έβδομου Ρούχου» και του «Ερρίκου Δ΄») στον πιο ρομαντικό χώρο της Αργολίδας (Μικρή Επίδαυρος, 24-25/7).

13 The Big Event
Σαίξπηρ με Ίθαν Χοκ
Η πιο ξακουστή παραγωγή των φετινών Επιδαύριων καταφθάνει στο αργολικό θέατρο τέλη Αυγούστου και κλείνει το φετινό φεστιβάλ. Σκηνοθετεί ο Σαμ Μέντες, ο οποίος, εκτός από σύζυγος της Κέιτ Γουίνσλετ, είναι ο οσκαρικός κινηματογραφιστής του σινεφίλ «American Beauty». Η παράσταση οφείλεται στην υπερατλαντική συνεργασία -υπό τον τίτλο «The Bridge Project»- δύο κορυφαίων θεατρικών οργανισμών, του νεοϋρκέζικου Βam (Brooklyn Academy of Arts) και του λονδρέζικου Old Vic Theatre, το οποίο διευθύνει ο Κέβιν Σπέισι. Όσο για το ίδιο το έργο, το «Χειμωνιάτικο Παραμύθι» είναι από τα πιο μυστήρια και λιγότερο γνωστά έργα του Σαίξπηρ, με τους ήρωες ν' αμφιταλαντεύονται συνεχώς ανάμεσα στην πλουσιοπάροχη ξενοιασιά και την αφόρητη ζήλια. Ανάμεσα στους -εξαιρετικούς- πρωταγωνιστές φιγουράρουν Bρετανοί και Aμερικανοί βετεράνοι του θεάτρου αλλά και οι νεότεροι ηθοποιοί Ρεμπέκα Χoλ (η κόρη του Πίτερ Χoλ και πρωταγωνίστρια στο πρόσφατο κινηματογραφικό χιτ του Γούντι 'Αλεν «Vicky, Christina, Barcelona») και, βέβαια, ο Ίθαν Χoκ: ο χολιγουντιανός γόης με το αγέραστο baby-face, πρώην σύζυγος της Ούμα Θέρμαν και μακρινός ανιψιός του Τένεσι Ουίλιαμς (!), που ξεκίνησε την καριέρα του ως ομορφούλης πιτσιρικάς στον κινηματογραφικό «Κύκλο των χαμένων ποιητών» για να γίνει ο -βραβευμένος με Tony- Μπακούνιν στη ρώσικη θεατρική τριλογία του Τομ Στόπαρντ «Η ακτή της ουτοπίας» πριν από τρία χρόνια (Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου, 21-22/8).

14 Ο πόλεμος των υιών του φωτός κατά των υιών του σκότους
Ισραηλινό έπος με τη Ζαν Μορό
Ο τίτλος-σιδηρόδρομος προέρχεται από τον ομώνυμο πάπυρο της Νεκράς Θάλασσας, ένα κείμενο-στρατιωτικό εγχειρίδιο και, ταυτόχρονα, προφητεία σύγκρουσης του Καλού με το Κακό. Το αρχαίο αυτό κείμενο, που περιλαμβάνεται στην «Ιστορία του Ιουδαϊκού Πολέμου» του Ιωσήπου Φλαβίου (1ος αι. μ.Χ.), σκηνοθετεί στην Επίδαυρο ο βραβευμένος Ισραηλινός σκηνοθέτης 'Αμος Γκιτάι, σε μια φαντασμαγορική παράσταση που φλερτάρει εξίσου με τον κινηματογράφο και το ορατόριο. Special guest «η καλύτερη ηθοποιός του κόσμου» σύμφωνα με τον Όρσον Γουέλς, η μεγάλη κυρία του avant garde κινηματογράφου, μούσα του Μπουνιουέλ, του Τριφό, του Αντονιόνι, του Φασμπίντερ, του Βέντερς και αειθαλής πρωταγωνίστρια του Εθνικού Θεάτρου της Γαλλίας απ' όταν ήταν μόλις 20 ετών: ναι, η θεϊκή Ζαν Μορό (Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου, 24-25/7).

15 Πέρσες
Αισχύλος λαμπερός και ανατρεπτικός
Η αρχαιότερη σωζόμενη ελληνική τραγωδία διασταυρώνεται με μια από τις πιο αιρετικές σκηνοθεσίες των τελευταίων ετών στην Επίδαυρο. Διακεκριμένοι Έλληνες ηθοποιοί είναι οι πρωταγωνιστές -Αμαλία Μουτούση, Μηνάς Χατζησάββας, Νίκος Καραθάνος, Στεφανία Γουλιώτη, Νίκος Κουρής- και βραβευμένος, πλην όμως ακραία ριζοσπαστικός, ο 66χρονος Γερμανοβούλγαρος σκηνοθέτης Ντιμίτερ Γκότσεφ. Αν θυμάστε, είδαμε για πρώτη φορά δουλειά του στο φεστιβάλ το 2006, τον εκθαμβωτικό «Ιβάνοφ» του Τσέχοφ. Αυτήν τη φορά, στη μεγάλη διεθνή παραγωγή του Εθνικού Θεάτρου για την Επίδαυρο, ο Γκότσεφ θα τροποποιήσει μια παλιότερη και πολύ επιτυχημένη σκηνοθεσία του στους «Πέρσες» (Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου, 31/7-1/8).

16 Τρωάδες
Εκάβη η Λήδα Πρωτοψάλτη
Είναι σχεδόν παράλογο το ότι η Λήδα Πρωτοψάλτη, η σταθερή συνεργάτιδα του Θανάση Παπαγεωργίου και στυλοβάτης του ιστορικού θεάτρου «Στοά», θα εμφανιστεί φέτος στην Επίδαυρο για πρώτη φορά στην πενηντάχρονη καριέρα της. Θα είναι η πολύπαθη βασίλισσα Εκάβη -ένας ρόλος που η ίδια έχει κατακτήσει και στο παρελθόν- πλάι στη Μαρία Ναυπλιώτου ως Ανδρομάχη από τις «Τρωάδες» του Ευριπίδη στη σκηνοθεσία της Νικαίτης Κοντούρη και στην παραγωγή του Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδος (Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου, 7-8/8).

17 Ρίζενμπουτσμπαχ
Η πτώση των shopaholics
Μουσικές παρτιτούρες θυμίζουν οι άψογα οργανωμένες κι εκτελεσμένες παραστάσεις του Ελβετού σκηνοθέτη Κριστόφ Μαρτάλερ. Οι ηθοποιοί ενσαρκώνουν φιγούρες που τραγουδούν, σιωπούν, πεθαίνουν κι αναγεννιούνται, θαρρείς μόνο και μόνο για να τραγουδήσουν ξανά. Στην παράσταση με τον τίτλο-γλωσσοδέτη «Ρίζεν-μπουτσμπάχ» που θα δούμε φέτος σχεδόν ταυτόχρονα με την πρεμιέρα της στο Φεστιβάλ της Αβινιόν, ο αιρετικός σκηνοθέτης στηλιτεύει την παρανοϊκή εξάρτηση του «ύστερου» Κεντροευρωπαίου από τον καταναλωτισμό, τοποθετώντας τους ήρωες του έργου του σε μια συνθήκη οικονομικοκοινωνικού εφιάλτη: πέφτουν για ύπνο στη σύγχρονη Δυτική Ευρώπη της πολυτέλειας και ξυπνούν σ' έναν ξενώνα άστεγων, ανήμποροι ν' αρθρώσουν λόγο διαφορετικό από τα κλισέ του μάρκετινγκ! (Θέατρον, 3-5/7)

18 Όρνιθες
Αριστοφάνης στα '60s
Μισό αιώνα μετά την εμβληματική σκηνοθεσία του Κάρολου Κουν στους «Όρνιθες» του Αριστοφάνη, ο σκηνοθέτης Σωτήρης Χατζάκης και το δυνατό επιτελείο του -με τους Γιώργο Αρμένη, Αλέξανδρο Μυλωνά και Βασίλη Χαραλαμπόπουλο στους πρώτους ρόλους- υπόσχονται μια διαφορετική «ανάγνωση» της κωμωδίας του 414 π.Χ. Όπως, χαρακτηριστικά, σημειώνει ο σκηνοθέτης: «Η παράσταση εστιάζει στην εποχή του '60 και στην αισθητική των περιπλανώμενων ακροβατών και σχοινοβατών, των εραστών της άρσης βαρών στα λαϊκά θεάματα, στις αλάνες και τις πλατείες, μιας τραυματικής και συναρπαστικής δεκαετίας. Η κοινωνία των πουλιών εδώ γίνεται μια κοινότητα ανθρώπων που ονειρεύονται την πτήση, που την επιχειρούν πολλές φορές κωμικά κι αδέξια και γίνονται ινδάλματα μιας γειτονιάς που θέλει -και ξέρει ότι ποτέ δεν θα τα καταφέρει- να βρεθεί στον ουρανό» (Επίδαυρος, 14-15/8).

19 Pret-a-porter
«Μοδάτο» θέατρο δρόμου
Επίδειξη μόδας; Εικαστική παράσταση; Περφόρμανς στο ύπαιθρο; Κάπου εκεί ανάμεσα «παίζει» η παράσταση μιμικής «Pret-a`-porter» της ομάδας Πλεύσις, η οποία θα παρελαύνει από τους δρόμους και τις πλατείες της πόλης φέτος το καλοκαίρι, κάνοντας πιο... καλλιτεχνικούς τους περιπάτους μας. Θέμα της ιδιαίτερης αυτής χοροθεατρικής παράστασης είναι η αμφίεση και η σημασία που δίνεται στην εξωτερική εμφάνιση, μέσα από ένα συνδυασμό χορού, ακροβατικών και θεατρικής χρήσης 60 κοστουμιών από 6 έμπειρους ηθοποιούς/μίμους/χορευτές που ακολουθούν τις σκηνοθετικές οδηγίες του Αντώνη Κουτρουμπή (Πλατεία Ηρώων Πολυτεχνείου, Υμηττός, 1/7. Θα ακολουθήσει περιοδεία στην Αττική).

20 Αι δύο ορφαναί
Χαϊκάλης-Αγγέλου εις Παρισίους
Δύο ορφανά κορίτσια -η μία, μάλιστα, είναι τυφλή- κινδυνεύουν να ατιμαστούν ή ακόμη και να σκοτωθούν στο ακόλαστο Παρίσι του 1800. Η μέγαιρα κυρα-Φροσάρ εκμεταλλεύεται την τυφλή κι ένας διεφθαρμένος μαρκήσιος απειλεί με βιασμό την άλλη ορφανή... Όχι, μην κλάψετε. Το γαλλικό μελόδραμα του 19ου αιώνα «Αι δύο ορφαναί» θα ανέβει σε ανδρική και άκρως χαρωπή εκδοχή με τους Παύλο Χαϊκάλη και Αργύρη Αγγέλου στους επίμαχους ρόλους και, με τους Γιάννη Βούρο, Φώτη Σπύρο, Κώστα Φλωκατούλα και Γιάννη Θωμά. Τη διασκευή-παρωδία αλλά και τη σκηνοθεσία υπογράφει ο Τάκης Χρυσικάκος (Θέατρο Πέτρας, 24/6. Θα ακολουθήσει περιοδεία στα θέατρα της Αττικής).

21 Βαβυλωνία
Χαμένοι στη μετάφραση
Ένας Ανατολίτης, ένας Μωραΐτης, ένας Χιώτης, ένας Κρητικός, ένας Κύπριος κι ένας λογιότατος από την Κω, μαθαίνοντας για την καταστροφή της αρμάδας του Ιμπραήμ (1927), αποφασίζουν να γιορτάσουν το γεγονός. Μόνο που, λόγω των διαφορετικών ντοπιολαλιών των γλεντοκόπων, το κομφούζιο είναι αναπόφευκτο... Αν και θυμίζει ανέκδοτο, η θρυλική κωμωδία του Δημήτρη Βυζάντιου «Βαβυλωνία» θίγει με καυστικό χιούμορ το γεγονός πως ως Έλληνες είμαστε... «χαμένοι στη μετάφραση», όπως σημειώνει ο σκηνοθέτης της Θοδωρής Γκόνης. Μια πλειάδα νέων ταλαντούχων ηθοποιών -από τον Κώστα Βασαρδάνη μέχρι την Ερατώ Πίσση κι από τον Θύμιο Κούκιο μέχρι τον Παντελή Δεντάκη- πρωταγωνιστεί (σε περιοδεία στα δημοτικά φεστιβάλ).

Super bonus tips

Πολιτικά έργα
Όσο παράδοξο κι αν ακούγεται, τα πολιτικά έργα αφθονούν φέτος το καλοκαίρι, ενώ δύο από τις σημαντικότερες παραγωγές του εξωτερικού που μας επισκέπτονται αφορούν θεματικά την άνοδο του ναζισμού κατά την περίοδο του μεσοπολέμου. Πιθανολογούμε πως η τωρινή χρηματοπιστωτική κρίση και η περιρρέουσα αύρα αυταρχισμού που περικυκλώνει ακόμη και τα πιο δημοκρατικά πολιτεύματα του πλανήτη δίνουν το έναυσμα στους καλλιτέχνες να μας υπενθυμίσουν... πώς γίνεται το κακό.